ဇွန်-၆၊ ၂၀၂၆။ People’s Spring
အာဏာသိမ်းစစ်တပ်နဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုမှန်သမျှကို သတိကြီးစွာချင့်ချိန်တွက်ဆသင့်ကြောင်း နိုင်ငံတကာအစိုးရတွေကို အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပဋိပက္ခလေ့လာရေးအဖွဲ့(ICG)က အကြံပြုထုတ်ပြန်လိုက်ပါတယ်။
ICG ဟာ ‘မြန်မာ့အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားအသစ် – အသွင်ကူးပြောင်းမှုမဟုတ်ဘဲ စစ်အာဏာကို ပိုမိုခိုင်မာအောင်တည်ဆောက်ခြင်း’ဆိုတဲ့ အစီရင်ခံစာကို ဇွန်လ ၃ရက်မှာထုတ်ပြန်လိုက်ပြီး နိုင်ငံကာအစိုးရတွေအနေနဲ့ မြန်မာ့အရေးကို ဦးစားပေးလုပ်ငန်းစဥ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်သင့်ကာ အရေးယူပိတ်ဆို့မှုတွေ ဆက်လက်ထားရှိသင့်ကြောင်း တိုက်တွန်းထားပါတယ်။
စနစ်တကျကြိုတင်စီမံထားတဲ့ ရွေးကောက်ပွဲတွေကတဆင့် တက်လာတဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားအသစ် မြန်မာနိုင်ငံမှာ ပေါ်ထွန်းလာခဲ့ပြီး အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်က သမ္မတရာထူး ရယူထားတယ်လို့ အစီရင်ခံစာမှာ ဖော်ပြပါတယ်။ အရပ်သားအုပ်ချုပ်မှုယန္တရားအဖြစ် ဟန်ပြမျက်နှာဖုံးတပ်ဆင်ထားပေမယ့် စစ်တပ်ရဲ့ အာဏာချုပ်ကိုင်မှုဟာ မြဲမြံစွာတည်ရှိနေဆဲဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
Public Service Announcement
တရုတ်နိုင်ငံရဲ့ထောက်ခံမှုကြောင့် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ဟာ သံတမန်ရေးရာနဲ့ စစ်ရေးမျက်နှာစာနှစ်ခုလုံးမှာ အခြေအနေကောင်းများ ရရှိလာကြောင်းလည်း ဖော်ပြပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ နေပြည်တော်စစ်တပ်ရဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားအသစ်ဟာ နိုင်ငံရေးအရ တရားဝင်မှုမရှိတဲ့အပြင် စီးပွားရေးကျဆင်းမှုတွေကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းက ပဋိပက္ခဟာ သက်ဆိုးရှည်နေဆဲဖြစ်တယ်လို့ ICG က အစီရင်ခံပါတယ်။
အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင်မင်းအောင်လှိုင်က တပ်ချုပ်ရာထူးကနေ အနားယူပြီး နိုင်ငံတော်သမ္မတရာထူး ရယူခဲ့တာဟာ နိုင်ငံရေးအသွင်ကူးပြောင်းမှု ဒါမှမဟုတ် ပဋိပက္ခလျှော့ချရေးတို့ကို ဦးတည်တာထက် ဖိနှိပ်ရက်စက်တဲ့ စစ်အုပ်ချုပ်ရေးကို ပိုမိုခိုင်မာလာအောင်တည်ဆောက်ခြင်းသာဖြစ်တယ်လို့ ICG က သတိပေးပါတယ်။
လက်ရှိကာလကို အောင်မြင်မှုတစ်ခုလို့ သတ်မှတ်ရမယ့်အစား ပိုမိုစိုးရိမ်ရတဲ့ အခြေအနေတရပ်အဖြစ် ရှုမြင်နိုင်တယ်လို့ ICG က ဆိုပါတယ်။
၂၀၂၃-၂၄ နှစ်များအတွင်း နယ်မြေများဆုံးရှုံးရပြီးနောက် စစ်တပ်ဟာ အောင်ပွဲတချို့ ပြန်လည်ရရှိခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီအောင်ပွဲများရရှိခြင်းဟာ အဓမ္မစစ်မှုထမ်းစေခိုင်းခြင်းနဲ့ အဆင့်မြင့်တဲ့ ဒရုန်းများ ပိုမိုအသုံးပြုလာခြင်းအပြင် အဓိကအကျဆုံးမှာ တရုတ်ရဲ့အကူအညီရရှိခြင်းကြောင့် ဖြစ်တယ်လို့ ICG က သုံးသပ်ပါတယ်။
စစ်တပ်ဟာ အရင် စစ်မြေပြင်အရှုံးတွေကို ပြောင်းပြန်လှန်နိုင်ခဲ့ပေမယ့် ပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်တဲ့ ပမာဏဟာ အာဏာသိမ်းမှုမတိုင်ခင်က ထိန်းချုပ်ခဲ့တဲ့နယ်မြေ အကျယ်အဝန်းအထိ မဟုတ်ကြောင်း ICG က ဖော်ပြပါတယ်။ စစ်တပ်ဟာ အာရက္ခတပ်တော်နဲ့ ကချင်လွတ်လပ်ရေးအဖွဲ့တို့လို စစ်ရေးအတွေ့အကြုံပြည့်ဝပြီး ဘဏ္ဍာငွေအင်အားတောင့်တင်းတဲ့ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းတွေကို ရင်ဆိုင်ရာမှာ ရုန်းကန်နေရဆဲဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
ဒါ့အပြင် နိုင်ငံတဝန်းလုံး တည်ငြိမ်အေးချမ်းမယ့် အခြေအနေတရပ်က ဝေးကွာနေဆဲဖြစ်တယ်လို့ ICG က ထုတ်ပြန်ပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းက မတည်ငြိမ်မှုအကျိုးဆက်ဟာ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေကိုပါ ရိုက်ခတ်နေပြီး နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှုနဲ့ စီးပွားရေးကျဆင်းမှုတို့ကြောင့် အွန်လိုင်ငွေလိမ်စင်တာများပေါများလာခြင်း၊ မူးယစ်ဆေးဝါးထုတ်လုပ်မှု၊ ဥပဒေပြင်ပ ငွေကြေးစီးဆင်းမှု၊ လူကုန်ကူးမှုစတဲ့ စနစ်တကျ ကြံစည်ကျူးလွန်တဲ့ ရာဇဝတ်မှုတွေ ထူပြောလာပြီး အန္တရာယ်များတဲ့ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်လုပ်သားရွှေ့ပြောင်းမှုလည်း မြင့်တက်လာတယ်လို့ ICG က သတိပေးပါတယ်။
နိုင်ငံခြားအစိုးရတွေအနေနဲ့ မြန်မာပြည်သူတွေရဲ့ ဒုက္ခအကျပ်အတည်းကို မျက်ခြည်မပြတ်စောင့်ကြည့်သင့်ပြီး နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်းဟာ လက်တွေ့ကျတဲ့ ရည်မှန်းချက်များ ချမှတ်ထားရှိမှသာ မြန်မာ့အကျပ်အတည်းကို ဖြေရှင်းရာမှာ ပိုမိုထိရောက်စွာ ချဥ်းကပ်နိုင်မှာဖြစ်တယ်လို့ ICG က ဆိုပါတယ်။
နိုင်ငံတကာအစိုးရတွေအနေနဲ့ မူဝါဒတွေကို အကောင်အထည်ဖော်ရာမှာ ၎င်းတို့ အချင်းချင်းအကြား အရင်ကထက် ပိုမိုနီးကပ်စွာ ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ဖို့ လိုအပ်ကြောင်းနဲ့ အဲဒီလို ဆောင်ရွက်ရာမှာ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိတဲ့အခါတိုင်း တရုတ်နိုင်ငံနဲ့ လက်တွေ့ကျကျ ထိတွေ့ဆက်ဆံသင့်ကြောင်း ICG က တိုက်တွန်းပါတယ်။
